Wat is RAW-fotografie?

Bij RAW fotografie verwijst worden foto’s opgeslagen in een ongecomprimeerd formaat. Dit wil zeggen dat alle informatie (bij het nemen van de afbeelding) opgeslagen wordt. Dat formaat wordt RAW genoemd en betekend dat het beeld niet of minimaal door je camera is bewerkt.

Op die manier blijven alle oorspronkelijke beeldgegevens intact. Als je van plan bent om foto’s nog te bewerken is dit het beste formaat dat je kunt gebruiken. Professionele fotografen fotograferen voornamelijk in RAW-formaat omdat ze de digitale bestanden volledig naar hun hand kunnen zetten.

Wat is RAW-fotografie

Wat is het voordeel van RAW-formaat?

RAW-bestanden geven je de mogelijkheid om elke digitale foto afzonderlijk te ontwikkelen of op een aantal foto’s in een map dezelfde basisbewerkingen toe te passen. Zodat je beelden beter worden en ze ook meer één geheel vormen, zelfs al waren de lichtomstandigheden op de verschillende locaties telkens helemaal anders. Het RAW-formaat laat je toe een eigen fotografiestijl te creëren. Want ook na de opname is het nog mogelijk je eigen accenten te leggen. Omdat RAW-bestanden eenmaal alle informatie opslaan, die je nodig hebt om verbeteringen aan te brengen, waar dat bij JPEG niet kan.

Sensorinformatie

Wanneer je een foto neemt, vormt zich een negatief op de sensor van je camera. Aan de achterzijde van die lichtgevoelige plaat bevinden zich miljoenen kleine pixelsensoren die aan de beeldprocessor doorgeven hoe de uiteindelijke foto er hoort uit te zien. Na interpretatie van de gegevens zie je op het LCD-scherm van je camera een JPEG-formaat van je foto verschijnen. Dit is een gecomprimeerd bestand dat meteen kan worden afgeprint. Dat lukt niet met het zwaardere RAW-bestand dat alle ruwe informatie van de beeldsensor naar de geheugenkaart schrijft, zodat jij die kunt bewerken. Zo behoud je ook na het fotograferen de volledige controle over de uitkomst: een zelf ontwikkelde foto.

Ontwikkelen

Op je computer wordt het verschil in afwerking tussen het JPEG- en RAW-bestand duidelijk. Op het eerste gezicht lijkt een JPEG beter, omdat de camera de ontwikkeling voor jou deed en een kant en klare foto afleverde. Maar wanneer je met een goed beeldbewerkingsprogramma aan de slag gaat, merk je pas echt de voordelen van RAW. Het dynamisch bereik is groter. Bijna alle beeldinstellingen kunnen via de nabewerking worden aangepast. Je hoeft je bij de opname niet druk te maken om de witbalans. Je behaalt betere resultaten in moeilijke lichtomstandigheden. Je kunt je fotobestanden onbeperkt aanpassen zonder afbreuk te doen aan het origineel en je foto’s veel groter afdrukken.

het voordeel van RAW-formaat

Hoe kan ik fotograferen in RAW-formaat

Omdat het RAW-bestand nauw samenhangt met de kwaliteit van de beeldsensor, zal het niet met iedere camera mogelijk zijn om in RAW te werken. Spiegelreflexcamera’s hebben een grote sensor, waardoor je de foto’s die je maakt zowel in RAW als JPEG kunt opslaan. Bij sommige fotocamera’s gebeurt dat op dezelfde geheugenkaart. Andere hebben twee sleuven, waardoor je JPEG- en RAW-bestanden van elkaar kunt scheiden. Dat laatste is handiger en werkt ook sneller. Maar veel camera’s hebben die optie niet. Vooral compacte fototoestellen, met een kleinere beeldsensor, hebben zo hun beperkingen. Ga daarom voor de aankoop van je toestel na welke opslagformaten er mogelijk zijn. Zo bespaar je jezelf de ontgoocheling als je in RAW wilt fotograferen en je camera enkel JPEG’s bewaart.

Kwaliteit

Wat je fototoestel aankan, zie je meestal staan bij de bestandsindeling onder de productspecificaties op de verpakking van de camera. Om RAW te selecteren voor de opnames, ga je naar instellingen en bepaal je vervolgens de kwaliteit of het formaat van de bestanden. Behalve de maximale resolutie is het namelijk vaak mogelijk om middelgrote of kleine RAW-bestanden als opslagformaat te kiezen. Zo bespaar je ruimte op de geheugenkaart. Standaard zal de camera wellicht op JPEG staan ingesteld. Je hebt ook daarin verschillende groottes en kwaliteitsniveaus. De kleinste bestanden zijn bedoeld voor publicatie op het internet. Zij hebben de laagste resolutie. Grotere JPEG’s print je rechtstreeks van de camera, via een USB-kabel met PictBridge of een draadloze connectie tussen camera en printer.

Het verschil in RAW-formaten

Het verschil in RAW-formaten

Een JPEG is een aanvaardbaar gemiddeld beeld, berekend door de camera. Een RAW is een bestand dat je zelf nog moet ontwikkelen om tot een goede foto te komen. Als dat intussen duidelijk is, sta je een stap verder. Maar net als je denkt het helemaal door te hebben, bemoeilijken camerafabrikanten de zaak. Zo lanceerde Canon met HEIF een nieuw efficiënt beeldformaat, dat qua grootte aanleunt bij een JPEG, maar qua kleurinformatie meer wegheeft van een RAW en hanteert ieder cameramerk zijn eigen afkorting voor RAW. Canon gebruikt de extensies CRW en CR2. Bij Nikon heet RAW NEF. Pentax kiest voor PTX of PEF. Sony hanteert ARW als lettercombinatie. Bij Kodak is dat KDC en Minolta heeft het over MRW. Maar laat je daardoor niet van de wijs brengen. Ze betekenen allemaal hetzelfde.

Lichtwaarden

Het verschil in kwaliteit tussen de verschillende RAW-formaten heeft vooral te maken met de grootte van de sensor en zijn maximale resolutie. En dat verschil is over het algemeen klein. Het onderscheid met JPEG is groter. Op de sensor in de camera wordt een negatief zwart-wit beeld gevormd, dat door de processor naar een digitaal kleurenbeeld wordt omgezet. Per pixelsensor worden groen-, rood- en blauwwaarden toegevoegd. Bij JPEG gaat het per kleur om 256 lichtwaarden. Terwijl een RAW al snel 16.384 helderheidsstappen telt en bijgevolg veel meer nuances in het fotografisch beeld kan leggen.

Bronbestand

Door je RAW-bestanden te ontwikkelen, bepaal je als fotograaf waarop je het accent in je foto’s legt. Je vergroot het contrast of je brengt meer balans in het beeldkader. Je focust op een bepaalde kleur ten voordele van een andere. Je wijzigt de helderheid en de sfeer van je eindproduct. Daarvoor pas je de belichting en de witbalans aan. En alle aanpassingen worden netjes opgeslagen in een apart XMP-bestand dat naast je RAW wordt bewaard. In het XMP-bestand lees je af wat je hebt veranderd. En gooi je het XMP-bestand weg of bewaar je het los van je RAW, kun je helemaal opnieuw beginnen, vanaf de originele broninformatie die in je RAW blijft bewaard. Dat is anders bij JPEG. Breng je daar een verandering in aan, overschrijf je de oorspronkelijke gegevens en ben je het bronbestand kwijt.

Hoe kan ik een RAW-foto bewerken?

Bijgevolg geeft een RAW-bestand je behalve meer bewerkingsmogelijkheden en een betere foto aan het eind, vooral ook de zekerheid dat je altijd op je stappen terug kunt keren. Je originele foto blijft bewaard als je met een computerprogramma veranderingen in het beeld aanbrengt.

Daarom kiezen professionele fotografen altijd voor een RAW-bestand dat ze gaan bewerken, naast eventueel een JPEG-formaat dat ze bij wijze van voorsmaakje onmiddellijk kunnen tonen aan hun doelpubliek. Om hun RAW-bestanden te ontwikkelen, gebruiken ze Adobe-producten die kwalitatief goed maar duur zijn, aangezien je maandelijks je abonnement moet vernieuwen.

Wij stellen je daarom alternatieven voor, die je ook kunt overwegen wanneer je voor het eerst met beeldbewerking aan de slag gaat. Photopea is een gratis online kopie van photoshop.

Hoe kan ik een RAW-foto bewerken?

Adobe Lightroom

Met dit programma duik je de digitale donkere kamer in. Het is bedoeld om foto’s te verbeteren en alle handelingen op de foto toe te passen, die je vroeger in de doka kon doen, zoals: doordrukken, de lucht bijkleuren en kleuren corrigeren. Maar er zitten geen opmaaktoepassingen in.

RAW fotografie

Adobe Photoshop

In Camera RAW pas je de witbalans, belichting, scherpte en kleurinstellingen aan. Daarna stelt het programma je in staat om in lagen te werken en composities te maken. Bovendien zijn hier allerlei creatieve toepassingen mogelijk, die niet voorhanden zijn in Adobe Lightroom.

Corel Aftershot Pro

Werk je op een Apple MacBook, dan is de kans groot dat je voor dit programma kiest om je foto’s te bewerken. Het is de snelste en handigste software voor het ontwikkelen van RAW-bestanden, omdat er veel vooraf bepaalde instellingen in zitten, die verschillende aanpassingen met elkaar combineren, zodat je sneller aan het creatieve luik toekomt.

GIMP

Dit programma kun je gratis van het internet downloaden. Alle basistools zijn aanwezig om RAW’s te bewerken. Maar het neemt iets meer tijd in beslag, waardoor het niet geschikt is voor professionals. En je kunt het ook niet op je smartphone gebruiken. Toch blijft het een prima pakket om op je eigen tempo kennis te maken met de mogelijkheden van fotobewerking,

Google Photos

Heb je een grote fotovoorraad en ben je het overzicht een beetje kwijt, dan helpt Google Photos je om je foto’s te ordenen en terug te vinden. Daarvoor hoef je zelfs geen tags toe te voegen. Op basis van de visuele inhoud kun je bestanden oproepen, bewerken en delen met je vrienden.

Pixelmator Photo

Dit programma is bedoeld om verschillende bestandtypes, zoals RAW, vanaf je tablet te bewerken. In een duidelijk overzicht vind je het histogram en de belangrijkste instellingen terug. Zodat je snel en zonder veel moeite de belichting, helderheid, het contrast en de kleurbalans kunt aanpassen.

Snapseed

Voor bewerkingen op je smartphone raden we je Snapseed aan. Je kunt het downloaden van Google Play en je vindt het in de App Store. Het is een gratis tool waarmee je RAW-bestanden ontwikkelt, de witbalans van je foto’s bijstelt, de scherpte verbetert en het beeldkader bijsnijdt. Het is ook ideaal om onderweg aan je foto’s te werken.

Lees ook de volgende artikels

Privacy Preferences
When you visit our website, it may store information through your browser from specific services, usually in form of cookies. Here you can change your privacy preferences. Please note that blocking some types of cookies may impact your experience on our website and the services we offer.